STANISŁAW KULAWIAK I GRUPA TWÓRCZA SEM „BETWEEN THE LINES, POLAND 1974-1990” MUZEUM POLSKIE W AMERYCE, CHICAGO, 16 maja – 30 czerwca 2015 r.

Prezentowana wystawa to ekspozycja zrekonstruowanej 20-metrowej Akcji Próbnej 2 (Kolejki) Grupy Twórczej SEM (Zbigniew Bzdak, Stanisław Kulawiak, Jerzy Ochoński, Adam Rzepecki, Krzysztof Wolski) zrealizowanej w latach 1978-1979 oraz kilkudziesięciu fotografii Stanisława Kulawiaka z projektu “Na peryferiach PRL”.

 

Wykorzystując portrety ludzi fotografowanych na ulicach, autorzy wykonali powiększenia tych postaci do ich naturalnej wielkości i złożyli z nich długą “kolejkę do”… Fotograficzna kolejka, obrazująca przekrój społeczeństwa, mogła więc także wyrażać oczekiwania na spełnianie tych obietnic czy choćby na zdroworozsądkową normalizację. Spontaniczne gromadzenie się ludzi było zawsze groźne dla władz szermujących hasłami socjalistycznej utopii, a wkrótce w Polsce takie zgromadzenia przybrały postać powszechnych protestów, gdzie żądania ekonomiczne łączyły się z postulatami zmian politycznych…

Adam Sobota, fragment opracowania “Grupa Twórcza SEM”, 2014 r.

 

Fotografie Stanisława Kulawiaka są częścią olbrzymiego zjawiska odkrywającego obłudę dyktatury. Ta ironia często przysłania bolesne rany przeżytego czasu. Dziwne zderzenia skutków i celów oraz ich rozmijanie się w życiu codziennym budzą niechęć do usuwania tych wad. Czy wady nie mają swoich zalet? Te trudne i być może niepotrzebne rozważania można jednak odnieść i do naszego polskiego sceptycyzmu, który często w przeszłości ratował nas od bolesnych uderzeń losu! Spójrzmy z uśmiechem na wiele takich sytuacji, pokazanych na fotografiach. Te obrazy to elementarz uczący nas umiejętności śmiechu samych z siebie. Może to lepsze niż dramatyczne i pompatyczne pozy rodzinnego etosu! Te złoża nonsensów, humoru i dramatu to często niepotrzebne rozdzieranie szat.

Jerzy Lewczyński, fragment wstępu do albumu “Na peryferiach PRL”, 2009 r.

000123